Araç kiralamada devrim! 5 yaş üstü ve 100 Bin Km’lik araçlara yasak geliyor

Ticaret Bakanlığı, araç kiralama sektöründe uzun süredir tartışma konusu olan kayıt dışılık, tüketici mağduriyetleri ve keyfi uygulamalara son vermek için kapsamlı bir düzenlemeye hazırlanıyor. “Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı”, kamuoyunun ve sektör temsilcilerinin görüşüne açıldı.

Hazırlanan taslakla birlikte, araç kiralama faaliyetlerinin daha kurumsal, denetlenebilir ve şeffaf bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor. Düzenleme, özellikle bireysel tüketicilerin yaptığı kısa süreli kiralamaları kapsarken, işletmelere yönelik uzun dönem kiralamalar kapsam dışında bırakılıyor.

YETKİ BELGESİ ZORUNLU OLACAK

Yeni düzenlemeye göre, ticari amaçla araç kiralayan tüm işletmelerin yetki belgesi alması şart olacak. Bu belge için işletmenin meslek odasına kayıtlı olması, vergi mükellefi olması ve iş yerinin ikamet amaçlı kullanılmaması gerekecek. Ayrıca kiralama faaliyetinden sorumlu kişilerin belirli suçlardan hüküm giymemiş olması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı Seviye 4 belgesine sahip olması zorunlu olacak.

Bakanlık, sektörü anlık olarak izlemek ve denetlemek amacıyla “Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi” kuracak. Yetki belgesi başvuruları ve tüm kayıt işlemleri bu sistem üzerinden yürütülecek.

5 YAŞ VE 100 BİN KİLOMETRE SINIRI

Tüketici güvenliğini artırmak için kiralanacak araçlara yaş, kilometre ve bakım kriterleri getiriliyor. Klasik araçlar hariç olmak üzere, 5 yaşından büyük veya 100 bin kilometreyi aşmış araçlar artık kiraya verilemeyecek. Periyodik bakımı zamanında yapılmamış araçların da kiralanması yasaklanacak.

Ayrıca işletmelerin en az 10 araçlık bir filoya sahip olması, bunların en az 5’inin kendi mülkiyetinde bulunması gerekecek. Büyükşehirlerde faaliyet gösteren firmalar için ise filoda en az 2 elektrikli veya hibrit araç bulundurma zorunluluğu getirilecek. Bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmiş olması şartıyla, çevre dostu ve yerli üretim desteklenecek.

DEPOZİTOYA NET SINIR, İADE 7 GÜN İÇİNDE

Taslak, en çok şikâyet edilen konulardan biri olan depozito uygulamasına da net kurallar getiriyor. Buna göre:

• 1–6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük,
• 7–30 günlük kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek.

Araç teslim edildikten sonra depozito iadesi en geç 7 gün içinde yapılacak. Olağan kullanım sonucu oluşan aşınma ve yıpranmalar için tüketiciden ücret talep edilemeyecek.

Ön ödemeli rezervasyonlarda ise tüketiciye, teslim saatinden 24 saat öncesine kadar hiçbir gerekçe göstermeden ve kesinti olmaksızın iptal hakkı tanınacak.

BEBEK KOLTUĞU VE NAVİGASYON ARTIK ÜCRETSİZ

Yeni düzenlemeyle birlikte kiracının talep etmesi halinde bebek koltuğu, navigasyon ve HGS hizmetlerinin bedelsiz sunulması zorunlu hale geliyor. Kasko ve sigorta da kiralama bedeline dahil olacak; bu güvenceler için ek ücret talep edilemeyecek.

Hasar veya arıza durumlarında kiracının firmaya 7/24 ulaşabilmesi için işletmelere sürekli erişilebilir iletişim altyapısı kurma zorunluluğu getiriliyor. Mahkeme kararı olmadan “değer kaybı” adı altında ücret talep edilmesinin de önüne geçiliyor.

MERDİVEN ALTI FİRMALARA DİJİTAL ENGEL

İlan siteleri ve çevrim içi platformlar, araç kiralama ilanı veren işletmelerin yetki belgesini kontrol etmekle yükümlü olacak. Yetki belgesi bulunmayan firmaların ilan vermesi engellenecek.

Mevcut işletmelere, yeni düzenlemelere uyum sağlamaları için 1 Ocak 2027’ye kadar süre tanınacak.